Một lần xả bồn cầu, một phút vòi sen tốn bao nhiêu lít nước

Một lần xả bồn cầu hiện nay tốn khoảng 3 lít với nút nhỏ và 4,5–6 lít với nút lớn; bồn cầu đời cũ có thể xả 9 lít hoặc hơn. Vòi sen thường chảy khoảng 6–12 lít mỗi phút tuỳ đầu sen và áp lực nước. Con số chính xác của nhà mình đo được trong vài phút bằng một cái xô có vạch và đồng hồ bấm giờ trên điện thoại.

Một lần xả bồn cầu tốn bao nhiêu lít?

Lượng nước mỗi lần xả do thiết kế két và lòng bồn quyết định. Qua vài chục năm, con số này giảm rất nhiều:

Mốc đáng nhớ: ở Mỹ, luật năm 1992 giới hạn bồn cầu mới không quá 1,6 gallon, khoảng 6 lít, mỗi lần xả, áp dụng từ năm 1994. Chương trình nhãn tiết kiệm nước của Cơ quan Bảo vệ Môi trường Mỹ sau đó đặt ngưỡng 1,28 gallon, khoảng 4,8 lít. Bồn cầu hai nút được phổ biến từ Úc vào đầu thập niên 1980 rồi lan ra khắp nơi, vì ý tưởng rất đơn giản: phần lớn lần đi vệ sinh trong ngày chỉ cần ít nước.

Lấy ví dụ một người đi vệ sinh khoảng 5 lần mỗi ngày. Với két đời cũ 9 lít, đó là 45 lít. Với bồn xả kép dùng đúng nút (bốn lần nút nhỏ, một lần nút lớn), chỉ khoảng 16–18 lít. Chênh nhau gần 30 lít mỗi người mỗi ngày; nhà bốn người là hơn ba khối mỗi tháng.

Nút xả kép hoạt động thế nào, bấm nút nào cho đúng?

Bên trong két là một van xả có hai mức. Nút nhỏ chỉ nâng van lên một đoạn ngắn hoặc trong thời gian ngắn, để nước chảy ra tới một mực nhất định rồi đóng. Nút lớn mở van lâu hơn, xả gần hết két. Trên nhiều mẫu, nút nhỏ là nửa hình tròn nhỏ hơn, nút lớn là phần lớn hơn.

Quy ước chung: nút nhỏ cho nước tiểu, nút lớn khi có chất rắn hoặc giấy nhiều. Xả nút nhỏ rồi phải xả lại lần nữa thì tốn hơn xả nút lớn một lần, nên không cần cố tiết kiệm sai chỗ. Nếu nút lớn mà vẫn hay phải xả hai lần, có thể van xả đã lệch mức, ống thoát bị đóng cặn hoặc lòng bồn bám bẩn làm dòng nước yếu đi; thợ sửa thường chỉnh được mà không cần thay bồn.

Mẹo cũ "thả chai nước vào két để giảm lượng xả" chỉ hợp với két đời cũ dung tích dư. Với két mới thiết kế sát lượng nước cần, đặt thêm vật vào có thể làm xả không sạch, phải xả hai lần, hoặc vướng phao và cần gạt.

Tự đo lượng nước một lần xả của bồn cầu nhà mình ra sao?

Không cần dụng cụ chuyên dụng, chỉ cần một ca đong hoặc chai nhựa đã biết dung tích:

1. Mở nắp két, dùng bút chì hoặc băng dính đánh dấu mực nước khi két đầy.
2. Khoá van cấp nước nhỏ ở chân két (van góc). Ấn nút xả cần đo.
3. Dùng ca đong đổ nước vào két, đếm số lít cho tới khi nước lên lại đúng vạch đánh dấu.
4. Số lít vừa đổ là lượng nước của một lần xả với nút đó. Làm lại với nút còn lại.
5. Mở lại van cấp nước, đậy nắp két.

Phép đo này hơi thiếu một chút, vì khi xả thật van cấp vẫn chảy thêm một ít trong lúc két đang xả. Nhưng nó đủ để biết bồn nhà mình thuộc loại 4 lít hay 10 lít.

Một phút dưới vòi sen tốn bao nhiêu lít?

Lưu lượng vòi sen phụ thuộc hai thứ: đầu sen và áp lực nước. Cùng một đầu sen, nhà ở tầng dưới gần bồn mái cao có áp mạnh sẽ chảy nhiều hơn nhà ở tầng trên cùng. Dải thường gặp:

Ở Mỹ, vòi sen mới bị giới hạn 2,5 gallon mỗi phút, khoảng 9,5 lít; nhãn tiết kiệm nước đặt ngưỡng 2,0 gallon, khoảng 7,6 lít. Những con số này cho thấy một đầu sen "bình thường" cũng đã nằm quanh 8–10 lít.

Tự đo lưu lượng vòi sen bằng xô và đồng hồ thế nào?

Cách đo này mất chưa tới năm phút và cho con số đáng tin:

1. Lấy một xô hoặc chậu có vạch lít, hoặc một can đã biết dung tích (can 5 lít, chai 1,5 lít).
2. Mở vòi ở mức mọi người hay dùng khi tắm, không mở hết cỡ nếu bình thường không ai mở như vậy.
3. Đưa xô hứng trọn tia nước, bấm giờ đúng 10 giây rồi rút xô ra.
4. Đọc số lít trong xô, nhân 6 để ra lít mỗi phút. Ví dụ hứng được 1,4 lít trong 10 giây thì vòi chảy khoảng 8,4 lít mỗi phút.

Nếu dùng chai 1,5 lít thì làm ngược lại: bấm giờ xem bao nhiêu giây thì đầy chai. Đầy trong 10 giây là 9 lít mỗi phút; 15 giây là 6 lít mỗi phút. Có thể làm cùng cách này với vòi bếp, vòi chậu rửa mặt, vòi xịt vệ sinh để có bảng lưu lượng cho cả nhà.

Đầu sen tiết kiệm có làm tắm kém sướng không?

Đầu sen tiết kiệm giảm lưu lượng bằng cách thu nhỏ lỗ phun, chia tia mịn hơn hoặc trộn không khí vào dòng nước để tia trông dày mà ít nước. Cảm giác tắm phụ thuộc lực tia và độ phủ hơn là số lít, nên nhiều người không nhận ra khác biệt. Nhà áp lực nước yếu thì nên thử trước, vì đầu sen lỗ nhỏ ở áp thấp có thể chỉ nhỏ giọt.

Lợi ích kép nằm ở nước nóng: mỗi lít bớt đi dưới vòi sen là một lít không phải đun. Với bình nóng lạnh dung tích nhỏ, đổi từ đầu sen 10 lít/phút xuống 7 lít/phút kéo dài thời gian nước ấm thêm khoảng 40%.

Đầu sen và bộ sục khí ở vòi chậu hay bị đóng cặn vôi, nhất là nơi nước cứng. Cặn bịt bớt lỗ làm tia lệch, yếu. Ngâm đầu sen trong giấm ăn pha loãng vài giờ rồi chải nhẹ thường đủ thông lại.

Góc nhìn hôm nay: bảng lưu lượng dán sau cửa nhà tắm

Đo xong lượng xả bồn cầu và lưu lượng vòi sen, ghi hai con số lên một mẩu giấy dán sau cửa nhà tắm, nơi chỉ người trong nhà thấy. Trẻ lớn sẽ tự nhẩm được "mỗi phút tám lít" và hiểu vì sao người lớn nhắc tắm nhanh. Khi thay thiết bị, đo lại để biết khoản đầu tư nhỏ đó bớt được bao nhiêu lít thật.