Tắm bồn hay tắm vòi sen tốn nước hơn: so bằng lít và số phút

Tắm vòi sen dưới khoảng 10 phút thường tốn ít nước hơn một lần ngâm bồn, vì bồn tắm cỡ thường cần khoảng 100–150 lít mới ngâm thoải mái, trong khi vòi sen 8 lít/phút chạy 7 phút chỉ hết chừng 55 lít. Nhưng tắm sen 20 phút với đầu sen to thì lại tốn hơn bồn. Muốn biết nhà mình nghiêng về bên nào, chỉ cần đo hai con số: lưu lượng vòi sen và số lít bồn chứa tới mức hay ngâm.

Bồn tắm chứa bao nhiêu lít nước?

Bồn tắm nằm cỡ phổ biến dài khoảng 1,5–1,7 m. Nếu đổ tới sát lỗ tràn, nhiều bồn chứa được khoảng 200–300 lít. Nhưng hầu như không ai đổ đầy tới đó: một lần ngâm thông thường, nước tới khoảng nửa bồn hay hơn một chút, rơi vào khoảng 100–150 lít.

Lòng bồn không phải hình hộp. Đáy bo tròn, lưng bồn dốc để tựa, thành loe dần lên miệng. Vì vậy nhân dài × rộng × sâu theo kích thước ngoài sẽ ra số lớn hơn thực tế khá nhiều. Cách tính nhanh mà sát:

1. Đo chiều dài và chiều rộng lòng bồn ở đáy và ở mực nước hay ngâm, lấy trung bình mỗi chiều.
2. Đo độ sâu nước hay ngâm (từ đáy lên mặt nước).
3. Nhân ba số với nhau theo đơn vị mét, rồi nhân 1.000 để ra lít.

Ví dụ: dài trung bình 1,35 m, rộng trung bình 0,6 m, nước sâu 0,22 m thì 1,35 × 0,6 × 0,22 ≈ 0,178 m³, tức khoảng 178 lít. Bồn lưng dốc thì trừ bớt khoảng một phần mười. Cách chắc nhất vẫn là đếm: lần ngâm tới, hứng nước bằng xô 10 lít từ vòi trước khi đổ vào bồn, đếm số xô.

Vì sao người ngồi vào là nước dâng lên, và điều đó tiết kiệm được gì?

Cơ thể người nặng gần bằng nước cùng thể tích, nên một người 60 kg chiếm chỗ khoảng 60 lít trong bồn. Khi ngồi vào, mặt nước dâng lên tương ứng với phần cơ thể chìm trong nước. Điều này có hai hệ quả thú vị:

• Muốn nước ngập tới ngực khi ngồi, chỉ cần đổ tới mức thấp hơn khá nhiều so với mức mình hình dung lúc bồn còn trống. Phần thân chìm trong nước của một người lớn ngồi ngâm thường chiếm vài chục lít, nên có thể đổ ít hơn chừng ấy so với cảm giác.
• Bồn đổ quá cao, người ngồi vào là nước tràn qua lỗ tràn, mất thẳng xuống cống.

Mẹo đơn giản: lần đầu, đổ vừa phải rồi ngồi vào, đánh dấu mực nước mà mình thấy dễ chịu lúc ngồi. Lần sau đổ tới vạch thấp hơn vạch đó vài phân là đủ.

So tắm bồn với tắm vòi sen theo số phút thế nào?

Lấy lượng nước của bồn chia cho lưu lượng vòi sen sẽ ra số phút "hoà vốn". Tắm sen ít hơn số phút này thì tốn ít nước hơn ngâm bồn.

Bảng cho thấy: với đầu sen thường và thói quen tắm 5–10 phút, vòi sen thắng rõ. Chỉ khi đầu sen là loại tắm mưa bản to, lưu lượng 12 lít mỗi phút trở lên, và người tắm đứng lâu gần mười lăm phút, thì ngâm bồn vừa phải mới ngang bằng.

Còn một cách tắm rất quen ở Việt Nam mà các bảng nước ngoài hay bỏ quên: tắm bằng xô và gáo. Một xô 15–20 lít, thêm nửa xô nữa để xả, thường đủ cho một người lớn tắm gội. Đây là cách ít nước nhất trong ba cách, vì người tắm nhìn thấy lượng nước của mình ngay trước mắt.

Ngâm bồn tốn bao nhiêu nước nóng?

Nước ngâm bồn thường ấm khoảng 38–40 °C. Mùa đông ở miền Bắc, nước lạnh trong ống có lúc chỉ khoảng 15 °C, nên gần một nửa lượng nước trong bồn phải là nước nóng từ bình. Một lần ngâm 120 lít khi đó cần khoảng 50–55 lít nước 70 °C, tức nhiều hơn cả một bình nóng lạnh 30 lít đầy. Đó là lý do nhà có bồn tắm thường dùng bình 50 lít trở lên, hoặc người ngâm sau phải chờ bình đun lại.

Ở miền Nam, nước trong ống ấm hơn nhiều, phần nước nóng cần pha chỉ khoảng một phần tư đến một phần ba. Vì thế khoản nước nóng không đáng kể bằng khoản nước.

Đổi thói quen thế nào để bớt nước mà vẫn dễ chịu?

Không cần bỏ hẳn bồn tắm hay bắt cả nhà tắm vội. Vài thay đổi nhỏ có tác dụng rõ:

• Tắt vòi sen khi xoa xà phòng, dầu gội. Một lần tắm 8 phút thường có 2–3 phút chỉ để xoa; tắt vòi là bớt 15–25 lít.
• Hứng nước lạnh đầu vòi. Nước nằm trong ống chưa kịp nóng chảy ra vài lít mỗi lần; hứng vào xô để lau nhà hoặc xả bồn cầu.
• Ngâm bồn vào ngày cần thư giãn thật, còn ngày thường thì tắm sen. Ngâm bồn một hai lần mỗi tuần thay cho mỗi ngày là bớt vài trăm lít.
• Đánh dấu mực nước ngâm như phần trên, để không đổ thừa.
• Dùng lại nước bồn sau khi ngâm để xả bồn cầu hay lau sàn. Nước có xà phòng thì không tưới rau ăn lá.
• Hẹn giờ bằng một bài hát cho trẻ lớn: hết bài là xả xong. Trẻ nhớ được và tự giác hơn lời nhắc.

Nước lạnh đầu vòi chờ nóng là bao nhiêu lít?

Dù tắm bồn hay tắm sen, lần nào cũng có một lượng nước bị xả bỏ trong lúc chờ nước nóng chạy tới. Đó chính là nước nằm sẵn trong đoạn ống từ bình nóng lạnh tới vòi. Ống có đường kính trong khoảng 16 mm thì mỗi mét ống chứa khoảng 0,2 lít. Bình đặt cách vòi 10 m đường ống thì mỗi lần mở vòi phải xả khoảng 2 lít trước khi nước ấm lên, chưa kể nước ấm đầu tiên còn bị ống lạnh hút bớt nhiệt. Nhà có bình nóng lạnh trung tâm đặt xa, mỗi người mỗi lần tắm có thể bỏ đi vài lít như vậy. Đặt bình gần chỗ dùng, hoặc hứng phần nước này vào xô, là cách giữ lại nó.

Tắm bồn cho trẻ nhỏ và người cao tuổi cần để ý gì?

Bồn tắm và chậu tắm có nước là chỗ trẻ nhỏ có thể gặp nguy chỉ trong vài giây, kể cả khi nước nông. Người lớn luôn ở trong tầm tay khi trẻ ở trong bồn, không rời đi nghe điện thoại hay lấy khăn; xả hết nước ngay sau khi tắm xong. Với trẻ sơ sinh, một chậu tắm nhỏ chỉ cần khoảng vài lít đến chục lít nước ấm vừa đủ ngập lưng bé là đủ, thử nhiệt độ bằng khuỷu tay trước khi đặt bé vào.

Người cao tuổi nên có thảm chống trơn và tay vịn cạnh bồn. Người có bệnh tim mạch, huyết áp nên hỏi bác sĩ về việc ngâm nước ấm lâu, vì nước nóng làm giãn mạch và có thể gây chóng mặt khi đứng dậy.

Góc nhìn hôm nay: một tuần ghi chép cho cả nhà

Muốn biết nhà mình thuộc trường hợp nào trong bảng, ghi chép trong một tuần là đủ: lưu lượng vòi sen đo bằng xô, số phút mỗi người tắm (bấm giờ điện thoại), số lần ngâm bồn và mực nước. Cuối tuần cộng lại, so với số khối trên đồng hồ. Thường cả nhà sẽ ngạc nhiên vì người tắm sen lâu nhất lại tốn hơn người ngâm bồn.